در کتاب راهنمای روزنامهنگار رویترز آمده، «اعتبار ما به دقت و رهایی از غرضورزی، بر پایه اعتباری استوار است که به خاطر ذکر دقیق منابع خبریمان کسب کردهایم.»
خبرنگار همیشه معتبرترین منبع است.
منبعی که نامش بیاید به منبعی که نامش فاش نشود ترجیح داده می شود. وقتی نام منبعی را ذکر می کنید بر اعتبار خبری که نوشتهاید افزوده می شود. علاوه بر آن، خواننده می تواند با توجه به سمت منبع قضاوت کند که اطلاعاتی که به او دادهاید تا چه اندازه معتبر و موثق است: یک راننده تاکسی گفت، سخنگوی دولت گفت، ...
در صورتی که منبع ضد و نقیض حرف میزند، نباید حرفهایش را دو دسته کنید و یک بخش را به نقل از او بیاورید و بخش دیگر را به نقل از فردی ناشناس.
هیچ گاه نباید وقتی با یک منبع صحبت می کنید بنویسید منابع مختلف گفتند. وقتی منابع مختلف یک حرف را بزنند می شود استنباط کرد که آن حرف درست است. ولی اگر فقط یک نفر آن حرف را زده باشد، باید دید دیگران چه می گویند.
منابع ناشناس ضعیفترین منابع هستند.
تمام روزنامهنگاران باید با اصول منبعنگاری آشنا باشند. بخشی از این اصول را در زیر میخوانید. بخش گستردهتری از این اصول را در
اینجابخوانید.
- رویترز تنها زمانی از منابع ناشناس استفاده میکند که اطلاعات این منابع در جهت حفظ منافع عمومی باشد و این اطلاعات به صورت On the Record در دسترس نباشد. در این مواقع، ما به تنهایی مسئول دقیق بودن این اطلاعات هستیم.
- پیش از گفت و گو با منابع خود در مورد این موارد با او به توافق برسید:
اجازه انتشار اطلاعات با ذکر منبع (On the record)
اجازه انتشار اطلاعات بدون ذکر منبع (Off the record)
اطلاعات غیر قابل انتشار یا (Background)
اگر بیشتر میخواهید در این مورد بدانید
اینجارا کلیک کنید.
- اطلاعاتی را که به دست میآورید با چند منبع دیگر چک کنید. (Cross-checking) دو یا سه منبع از یک منبع بهتر است. در صحت اطلاعاتی که به دست آوردهاید سابقه منبع، سمت و انگیزه او را سبک سنگین کنید. از تجربههای گذشتهتان استفاده کنید و ببینید حس خودتان نسبت به قضیه چیست. اگر به نظرتان اشتباه بود، باز باید چک کنید.
- در یک معامله، اختلاف، مذاکره یا مواجهه و بحران با منابع تمام طرفهای درگیر صحبت کنید.
- در دریافت اطلاعات و ذکر منبع رو راست باشید. در مورد منابع، چه نامشان بیاید و چه نیاید، تا جایی که میتوانید اطلاعات بدهید تا به اعتبار اطلاعات اضافه کنید. شفاف بنویسید که چه چیزی را نمیدانید.
با استفاده از شیوه «ساختار شاخهای ذکر منبع (Hierarchy_of_Sources) میتوانید بیآنکه نام منبعی را فاش کنید محدودهای را که منبع در آن قرار دارد ذکر کنید و به این ترتیب به خواننده نشان بدهید خبری که نوشتهاید تا چه اندازه اعتبار دارد. مثلاً به جای این که بنویسید «حسن حسینی استاد حقوق دانشگاه تهران گفت» میتوانید بنویسید «یک استاد دانشگاه علم و صنعت گفت.»
برای این که بیشتر درباره ساختار شاخهای ذکر منبع بدانید
اینجارا کلیک کنید.
- رویترز فقط زمانی اطلاعاتی را با داشتن تنها یک منبع منتشر میکند که این اطلاعات کاملا موثق و یک منبع مورد اعتماد باشد؛ منبعی که به طور مستقیم از جریان خبر داشته باشد. خبرهای تک منبعی برای منتشر شدن فرآیند ویژهای را باید طی کنند. دیگر این که اگر درباره یک درگیری مینویسید به هر حال باید بیشتر از یک منبع داشته باشید.
- حفظ هویت منبع بر عهده رویترز است، نه بر عهده خبرنگار. باید نام منبع را در اختیار دبیر خود بگذارید. اما هویت منبع را هم باید دبیر و هم خبرنگار در مقابل نهادهای خارج از رویترز حفظ کنند.
- وقتی اطلاعات اولیه را جمعآوری میکنید هم به دنبال اثبات و هم به دنبال رد خبرتان باشید.
- دقیق بودن همیشه اول میآید. بهتر این است که از دیر بشود تا اشتباه. قبل از این که کلمه آخر را بنویسید از خود بپرسید اگر کسی خواست این نوشتهها را رد کند چه جوابی خواهم داشت.
- رویترز پشت کسی که اصول منبعنویسی را رعایت کرده باشد میایستد.
